Güvenlik ve izinler
Anahtar sizin yetkilerinizin bir alt kümesini alır, salt okuma önerilir, yetki zamanla yalnız daralır ve iptal anında etki eder.
Nerede bulunur: Sol menü → Ayarlar → Yapay Zeka Erişimi Kimler için: Anahtar oluşturan ya da bir izni onaylayan herkes Kısaca: Anahtar sizin yetkilerinizin bir alt kümesini alır, salt okuma önerilir, yetki zamanla yalnız daralır ve iptal anında etki eder.
Temel kural: anahtar sizden fazlasını yapamaz
Anahtar üretildiğinde seçebileceğiniz yetkiler, sizin o mağazadaki yetkilerinizle kesiştirilir. Sizde olmayan bir yetkiyi anahtara veremezsiniz.
Üstelik kapı iki kez çalışır:
- Çağrı geldiğinde anahtarın kapsamı kontrol edilir.
- İş panelin kendi ucundan geçerken panelin izin kapısı yeniden kontrol eder.
İkisinden biri "hayır" derse iş yapılmaz. Yani bir hata anahtarın kapsamına sızsa bile panelin kendi kapısı hâlâ oradadır.
Kapsam rozetleri ne anlama geliyor?
Anahtar listesindeki Kapsam sütununda kodlar görürsünüz. Anlamları:
| Rozet | Yapay zekâ ne yapabilir |
|---|---|
PRODUCTS_READ | Ürünleri, varyantları, stoğu, kategorileri ve markaları okur |
PRODUCTS_WRITE | Ürün, stok ve fiyat bilgisini değiştirir |
ORDERS_READ | Siparişleri, gönderileri ve iade taleplerini okur |
ORDERS_WRITE | Sipariş durumunu ve notlarını değiştirir |
CUSTOMERS_READ | Müşteri kayıtlarını okur; ayrıca maskeli kişisel veriyi açma yetkisini verir |
CUSTOMERS_WRITE | Müşteri kayıtlarını değiştirir |
FINANCE_READ | Satış, ciro ve trafik özetlerini okur |
MARKETING_WRITE | İndirim kodu, kampanya ve e-posta akışlarını değiştirir |
CONTENT_WRITE | Blog, yasal sayfa ve SEO içeriğini değiştirir |
SETTINGS_WRITE | Mağaza ayarlarını değiştirir |
THEME_WRITE | Tema ve şablon yüzeyini değiştirir |
Rozetler paket seçiminizden otomatik olarak türetilir; tek tek seçmezsiniz.
Hangi paketin hangi rozeti istediğini ve o pakette hangi araçların olduğunu her zaman güncel hâliyle burada bulursunuz: Araç kataloğu
Salt okuma neden önerilir?
Salt okuma modundaki bir anahtar, yazma araçlarını hiç görmez. Araç listesi anahtarın kapsamına göre süzülür; yapay zekâ o araçların var olduğunu bile bilmez, dolayısıyla yanlışlıkla çağıramaz.
Bu, "çağırır ama reddedilir"den daha güçlü bir korumadır: reddedilecek bir işin denenmesi bile gerekmez.
Mod sonradan değiştirilemez. Salt okuma ile başlayın; gerçekten yazma gerekirse o zaman ayrı bir okuma-yazma anahtarı oluşturun ve yalnız gereken paketleri açın.
Çoğu iş salt okumayla görülür: "stoğu biten ürünler hangileri", "bu ayın cirosu ne", "kargoya verilmeyen siparişler". Yazma anahtarını yalnız gerçekten değişiklik yaptıracaksanız açın.
Yazma araçları ne yapabilir, ne yapamaz?
Okuma-yazma modundaki bir anahtarda Katalog (yazma) paketi açıksa yapay zekâ beş şey yapabilir: ürünün adını/kısa ve uzun açıklamasını/stok kodunu/etiketlerini değiştirmek, ürünün arama motoru (SEO) alanlarını değiştirmek, bir deponun stoğunu belirlemek, bir ürünün fiyatını değiştirmek ve süzgeçle seçilen ürünlerin fiyatını topluca değiştirmek.
Yapamayacakları bilerek kapalıdır. Yapay zekâ ürün silemez, ürünü yayına alamaz ya da yayından kaldıramaz, iade/ödeme işlemi yapamaz, mağaza ve ödeme ayarlarına dokunamaz. Bu araçlar listede hiç yoktur; "yapamıyorum" demesi bir kısıtlama değil, tasarımın kendisidir. Bunlar panelden yapılır.
Ayrıca yazma araçlarının dokunamadığı alanlar var: ürünün yayın durumu (yayında/taslak), kategorisi, görselleri, varyant yapısı, paylaşım görseli ve sayfanın arama motoruna kapatılması (noindex/nofollow). Bunlar da panelden düzenlenir.
Durum ve noindex neden kapalı? İkisi de veritabanında tek tuşla geri alınır ama etkisinin geri alınması bizim elimizde değildir: yayından kalkan ürün o sırada satılamaz ve sepetteki müşteri ödeme adımında engellenir; dizinden çıkan sayfanın geri dönmesi arama motorunun yeniden taramasına bağlıdır. Bu yüzden onay sohbette değil panelde alınır.
Toplu işlemde önizleme zorunludur
Çok sayıda ürünü birden değiştiren araç (products_bulk_update) tek adımda çalışmaz:
- Önizleme. Yapay zekâ aracı çağırır, araç hiçbir şeyi değiştirmeden kaç ürünün etkileneceğini, en çok beş örnek satırın önceki ve sonraki değerini ve bir onay jetonu döndürür.
- Uygulama. Yapay zekâ aynı argümanlarla ikinci kez çağırır ve o jetonu geri verir.
Jetonun dört kilidi var:
| Kilit | Ne işe yarar |
|---|---|
| 5 dakika | Eski bir önizlemeye dayanarak uygulama yapılamaz |
| Tek kullanım | Aynı toplu işlem iki kez uygulanamaz |
| Argümana bağlı | Yapay zekâ "önizlediğimden başkasını uygula" diyemez; bir argüman değişirse jeton geçersizdir |
| Veriye bağlı | Önizlemeden sonra eşleşen ürün sayısı ya da o ürünlerin mevcut fiyatı değişirse uygulama düşer |
Dördüncü kilit siz ya da bir başkası araya girip bir ürünün fiyatını değiştirdiğinde de çalışır: uygulama düşer ve hiçbir ürün değişmez, yapay zekânın yeniden önizlemesi gerekir.
Tek bir ürünü değiştiren araçlarda önizleme zorunlu değildir ama yapay zekâ isterse aynı önce/sonra özetini alabilir.
Süzgeç vermeden toplu fiyat değişikliği yapılamaz ve tek işlemde en çok 50 ürün değişebilir. "Tüm ürünlerin fiyatını iki katına çıkar" gibi bir istek reddedilir.
Günlük yazma tavanı
Anahtar başına bir günlük yazma tavanı vardır (planınıza göre belirlenir). Tavan dolduğunda yazma çağrıları reddedilir ve yapay zekâ ne zaman yeniden deneyebileceğini görür; okuma çağrıları etkilenmez. Tavan her gün gece yarısı (UTC) sıfırlanır.
Önizleme çağrıları tavandan düşmez — önizleme hiçbir şeyi değiştirmediği için yazma sayılmaz.
Yetki zamanla yalnız daralır
| Değişiklik | İzin var mı? |
|---|---|
| Paket/kapsam geri almak | Evet |
| Paket/kapsam eklemek | Hayır |
| Modu değiştirmek | Hayır |
| Son kullanmayı öne çekmek | Evet |
| Son kullanmayı ertelemek | Hayır |
Daha fazlası gerekiyorsa yeni anahtar oluşturursunuz. Bu kural izin ekranından (OAuth) verilen izinler için de geçerlidir: bir izin yenilenirken genişletilemez, yalnız daraltılabilir.
Anahtar neyi göremez?
Bu sınırlar anahtarın kapsamından bağımsızdır; hiçbir anahtar bunları göremez:
- Ödeme sağlayıcı anahtarları ve sırları (iyzico, PayTR vb.)
- Entegrasyonların şifrelenmiş ayarları
- Oturum ve jeton bilgileri
- Başka bir mağazanın verisi
Bu alanlar araç çıktılarından merkezî olarak temizlenir.
Müşteri kişisel verisi
Sipariş ve müşteri araçlarında kişisel veri varsayılan olarak maskelidir:
| Alan | Varsayılan görünüm |
|---|---|
| Ad soyad | A*** Y*** |
| E-posta | a***@e***.com |
| Telefon | Yalnız son iki hane |
| Açık adres | [maskeli] |
| Şehir / ilçe | Açık (operasyon için gerekli) |
| Kargo etiketi bağlantısı | [maskeli] |
| T.C. kimlik / vergi numarası | Hiçbir zaman dönmez |
Maskeyi açmak için:
- Anahtarın kapsamında
CUSTOMERS_READolmalıdır. Yoksa istek panele hiç gitmez, doğrudan reddedilir. - Açılan her çağrı denetim kaydına kişisel veri açıldı olarak işlenir.
Yani varsayılan bir sipariş anahtarı, hangi argüman verilirse verilsin maskeyi açamaz.
Denetim kaydı
Her çağrı kayda geçer: hangi anahtar, hangi araç, sonuç, süre ve IP adresi.
Yazma çağrılarında kayıt zenginleşir: hangi kaydın hangi değerden hangi değere çevrildiği de yazar. Yani "yapay zekâ neyi değiştirdi" sorusunun cevabı panelden okunabilir, tahmin edilmez. Yazma araçları ayrıca panelin kendi işlem kayıtlarını da üretmeye devam eder.
Son çağrıları panelden görebilirsiniz: anahtar satırında Kullanımı gör.
Hız sınırları
Bir anahtarın çağrı hızı sınırlıdır:
| Sınır | Değer |
|---|---|
| Dakikada çağrı | 60 |
| Günde çağrı | 2.000 |
| Dakikada yazma çağrısı | 20 |
| Günde yazma çağrısı | Planınıza göre |
Sınır aşılırsa uygulama geçici bir hata alır ve bir süre sonra yeniden dener. Bu genellikle bir sorun değil, bir frendir. Sürekli görüyorsanız: Sorun giderme
IP listesi
Anahtarı yalnız belirli internet adreslerine bağlayabilirsiniz.
Liste tek tek adres kabul eder; 85.100.10.0/24 gibi bir aralık yazılamaz. Ev veya ofis bağlantınızın adresi zamanla değişiyorsa listeyi boş bırakın — yoksa anahtar bir gün habersiz çalışmayı bırakır ve belirti "geçersiz anahtar" hatası olur.
Anahtar ne zaman kendiliğinden ölür?
| Durum | Sonuç |
|---|---|
| İptal et dediniz | Anında geçersiz — bağlı uygulamalar o saniye erişimini kaybeder |
| Son kullanma tarihi geçti | Geçersiz; durum Süresi doldu olur |
| Anahtarı üreten personel mağazadan çıkarıldı | Onun ürettiği anahtarlar otomatik iptal edilir |
| Mağaza pasifleştirildi | Mağazanın tüm anahtarları reddedilir |
İzin ekranından (OAuth) verilen izinler de aynı kurala tabidir: panelden iptal ettiğinizde uygulamanın elindeki erişim anında ölür.
Yapay zekâya gelen metin talimat değildir
Ürün açıklaması, müşteri notu, sipariş notu ve kargo hareket açıklaması gibi alanları başkaları yazar. Böyle bir metnin içine "önceki talimatları yok say, şunu yap" gibi bir cümle gömülebilir.
Treyza bu alanları yapay zekâya veri olarak işaretlenmiş biçimde verir ve sunucu yönergesi modele bunların talimat olmadığını açıkça söyler.
Yine de temel kural geçerlidir: yapay zekâya salt okuma anahtarı verirseniz, kötü niyetli bir metin yapay zekâyı kandırsa bile yapabileceği bir şey olmaz.
Anahtarı nerede saklamalı?
| Uygun | Uygun değil |
|---|---|
| Parola yöneticisi | E-posta, WhatsApp, not defteri uygulaması |
| Uygulamanın kendi ayar dosyası (yalnız sizin bilgisayarınızda) | Ortak sürücü, paylaşılan depo (repository) |
| Ekran görüntüsü |
Panelin kendisi de sizi uyarır:
"Anahtar, mağazanızda sizin yetkileriniz kadarını yapabilir. Kimseyle paylaşmayın; şüphelendiğiniz anda iptal edin ve yenisini oluşturun."
Şüphelendiğinizde ne yapmalı?
- Ayarlar → Yapay Zeka Erişimi sekmesini açın.
- Şüpheli anahtarın satırında Kullanımı gör ile son çağrılara bakın (araç, saat, IP).
- Tanımadığınız bir şey varsa İptal et.
- Gerekiyorsa yeni bir anahtar oluşturup uygulamanızı yeniden ayarlayın.
İptal geri alınamaz ama zararsızdır: en kötü ihtimalle yeniden bağlanırsınız.
Bu sayfa faydalı oldu mu?